ChristenUnie op koers

Radicaal christelijk, dat is wat de ChristenUnie wil zijn en blijven – las ik in het ND afgelopen zaterdag. Hoera! Het goede uitgangspunt.

Een ‘christelijk clubje’, zo citeerde de krant Rouvoet. Het is waar, met dit uitgangspunt is de kans groot dat je klein blijft. In aantal, maar ook: dat er op je neergekeken blijft worden. En dat men je niet begrijpt – je bent niet links en niet rechts – misschien wil men dat ook wel niet begrijpen.

Als we water in de wijn zouden doen, zei Rouvoet ook, dan konden we wel twintig zetels halen. Dat is misschien wat overdreven. Maar na de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen – van zes naar vijf zetels – rezen de vragen en verscheen er een evaluatierapport. Kan het niet anders? Hoe zouden we veel meer kiezers kunnen aanspreken en achter ons aan krijgen?

Midden

Laten we leren van de geschiedenis. Rond de jaren 90 was er een algemene neiging om het midden op te zoeken. Daar zaten de meeste kiezers! De PvdA schudde z’n ideologische veren af. En ook het CDA is meer en meer een centrumpartij geworden.

Een tijd lang leek dat kiezers op te leveren. Maar het succes was tijdelijk. Er ging een andere wind door Nederland waaien en de groten kalfden af.

Nu is de tendens weer middelpuntvliedend. Moeten we daar nu ook weer in meegaan?

Integer

Rechts is in. Links is uit. Wie had dat verwacht? Waren we in de tijd van de babyboomers, de sociale academies en de geitenwollen sokken, niet met z’n allen links? Was niet ook de VVD sociaal? De huidige ommezwaai naar rechts had niemand verwacht. Links heeft geen antwoord. De PvdA is elitair geworden. Moeten we dan maar allemaal mee naar stuurboord, omdat de kiezer, en de samenleving, dat blijkbaar wil?

Het CDA weet het niet. Het is bang voor de interne discussie. Het is die niet meer gewend: partijleider Balkenende wilde het niet. Maar ik denk dat er meer aan de hand is: men is bang dat zal blijken dat er te weinig is wat de partij, bij alle verschil van mening, bindt.

Het is misschien toch het beste om jezelf te blijven. Eerlijk, integer, duurt het langst. Dat willen de kiezers – zegt ook het rapport –: betrouwbare christenen op de lijst, en een herkenbaar geluid. Geloofwaardig.

Duidelijk

Dan word je misschien niet groot. Vijf zetels is misschien de vaste achterban. Dat is de jaren door al zo. Meer zou meegenomen zijn, maar je moet er niet op rekenen. En niet heimelijk op vlassen. Tel uit je winst: in tal van landen is alleen al een christelijke partij ondenkbaar, laat staan zo’n resultaat!

Duidelijkheid betekent dat de kiezer op je aan kan. Het brengt ook met zich mee dat een deel van de kiezers duidelijk weet: hier moet ik niet zijn. Dat zij dan zo.

Het werk blijft: onze principes doortrekken naar de praktijk. Dat vraagt in de eerste plaats grondige scholing. Wat zijn eigenlijk die principes? Wat is christelijk? Wat kunnen we zeggen over wat de Heer wil? En hoe spreekt dat in op de situatie van Nederland nu?

Prioriteiten

Die vertaalslag wordt nooit vanzelfsprekend. Christelijk sociaal, dat klopt toch? Christus zelf was toch bewogen met degenen die zichzelf niet konden redden? Ja, maar aan de andere kant: de overheid kan niet voor alle gevoelde problemen in de samenleving adequaat beleid maken.

Waar liggen vandaag de prioriteiten? Laat ik als niet-politiek-deskundige broeder een paar punten mogen aandragen.

  • ‘Normen en waarden’, ‘Fatsoen moet je doen’- mooie slogans van Balkenende, die (zo wordt nu geconstateerd) niet in beleid zijn omgezet. Hier ligt nog een terrein braak! Het zal heus wel moeilijk zijn: hoe motiveer je burgers tot fatsoenlijk gedrag? Maar er zijn beslist deskundigen die daar ideeën over hebben.
  • Zeggen wat je belangrijk vindt – dat is een open deur. Maar misschien moet je, in deze tijd die om bezuinigingen vraagt, ook wel eerlijk erbij zeggen waar het dan wel wat minder kan, of dan maar wat minder moet. Open je prioriteiten stellen en daar dan ook consequenties aan verbinden.
  •  Als je deugden wilt aanprijzen, is die van de matigheid wel een van de meest actuele. Het mag heus wel eens gezegd worden – in een op de kiezer toegesneden taal – dat we verwend zijn en dat er veel gezeur is.
  •  Integriteit is een kernwaarde. Nog steeds hebben machtige lobby’s onevenredig veel invloed, of het nu van rechts – de industrie – of van links – de milieubeweging – komt. Als er zich zoiets als een zaak-Spijkers voordoet, moet die niet zoveel jaren hoeven te slepen. Nederigheid is ook een fundamentele deugd; de bereidheid om sorry te zeggen. In Europa is er op het gebied van integriteit ook nog genoeg te doen. Je houden aan afspraken. Niet de hand lichten met toelatingscriteria. Ook de machtigen aanspreken als ze in de fout gaan.

 Hoe dan ook, al maar door naar de Bijbel luisteren blijft hoofdzaak. Een beginselprogram kan dat luisterproces nooit afsluiten. Jezus Christus spreekt, door zijn Geest, voortdurend. Zijn woord moet het doen. Alleen op die manier kun je een christelijke partij blijven.

13-1-2011. Gepost als discussie in de groep ChristenUnie – netwerk op LinkedIn, werd deze bijdrage een begin van een levendige en diepgaande discussie.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *