Jezus zag de secularisatie. Hij zag ook meer

Opeens klinken her en der kritische geluiden over het begrip ‘secularisatie’. Wij christenen praten ons ermee de put in, en daar moeten we mee ophouden! Dat zeggen, binnen een week, Herman Paul en Roel Kuiper.

Jezus heeft ook de secularisatie gezien, en het erover gehad. Inclusief de oorzaken. De gelijkenis van de zaaier is bekend genoeg. Laten we letten op de trekken die er opvallend aan zijn en een eigen boodschap hebben.

Jezus begint met drie manieren te noemen waarop het mis gaat met het zaad. Die waren voor de boer van toen heel gewoon; dat hoort erbij. Vreemd is dat Jezus begint met daar zijn vergrootglas op te leggen. Vreemd en irritant. Die boer wordt overdreven te kijk gezet, en als je weet waar Jezus het over heeft, is het bepaald geen reclame voor zijn zaak.

Oren

Maar dat is wat Jezus ziet gebeuren op de dag dat hij vertelt, bij de mensen die hij voor zich heeft. Het zijn dezelfde factoren die nu nog tot secularisatie leiden. Wij benoemen ze meestal niet zo. Sociologen verzamelen cijfers, rekenen percentages uit en tekenen globale ontwikkelingen die ‘nu eenmaal’ in de samenleving plaatsvinden, en historici vertellen een verhaal in grote lijnen.  Kerken vragen zich zenuwachtig en bezorgd af of ze misschien tekortgeschoten zijn en hoe ze het tij kunnen keren.

Jezus is niet zenuwachtig. Hij ziet wat er gebeurt, in individuele gevallen. We herkennen wel de factoren die hij noemt, al kijken wij er wat anders tegenaan. Wij zijn juist blij als we het zaad heel snel zien opkomen, zonder dat we de steen eronder zien. Wij hebben het zelden over de klauw of de snavel van hem die het kwaad zelf is; die is moeilijk in ons wereldbeeld in te passen. De factor rijkdom en zorg als onkruid zien we wel. Toch heeft het woord ‘secularisatie’ voor ons de klank van een onvermijdelijk of in ieder geval autonoom proces, waarbij de personen die het betreft niet scherp in beeld komen. Bij Jezus wel. Hij spreekt ieder die oren heeft op zijn of haar secularisatie aan.

Ogen

Maar hij weet ook van de andere kant. En ook daar legt hij een vergrootglas op. Het zaad dat in goede aarde valt, draagt tot wel honderdvoudig vrucht! Zwaar overdreven? Een boer in Palestina rekende op een drie- tot hoogstens zevenvoudige oogst. Maar kijk nu eens naar die ene aar! Die kan tientallen korrels dragen. Dan is honderd echt geen uitzondering.

Kijk met Jezus’ ogen. Kijk door de bril die hij je opzet. Dan hoef je echt niet ver te zoeken. Kijk met verbazing naar wat de Heer in jouw eigen leven heeft gedaan – wat was er zonder hem van terechtgekomen? Kijk om je heen in de gemeente. Kijk naar één christelijke familie, de generaties door. Naar de leerlingen van één christelijke docent.

De mismoedigheid over de neergaande lijn zal je vergaan, ook al heb je oog voor wat er allemaal verkeerd gaat. Je verbaast je over de vrucht, je bent blij samen met de zaaier.

Zie ook:

mijn artikelenserie over secularisatie op deze site, oorspronkelijk in De Reformatie

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *