Elite in dagen van gele hesjes

Sinds enige tijd bestaat er bij de elite begrip voor gele hesjes. In onze herinnering begon het met Pim Fortuyn die Ad Melkert van de kaart veegde. Ooit, zoals rond 1900, waren gele hesjes vooral een gevaar waarvan je als elite maar moest hopen dat het niet te groot werd. De eeuwen door was het hooguit soms nodig om met gele hesjes rekening te houden en dat was dan een noodzakelijk kwaad.

Occupy

Maar nu is er dus begrip. Bijvoorbeeld bij Sybrand Buma. Hoewel ook dat begrip door electorale – en verdergaande ambitieuze –overwegingen kan zijn gefaciliteerd. Maar mensen met open ogen zien toch wel dat ook zzp’ers uit de middenklasse in de knel raken.

Het is makkelijk om de gele hesjes, zoals ze vandaag verschijnen, weg te zetten. Geen eenheid, geen duidelijke doelen, geen leiderschap, onredelijk, wangedrag… Zal wel weer overwaaien. Net als Occupy destijds.

Zielig

Ze zijn in onze eeuw ook weggezet als rancuneus, gedreven door ressentiment, afgunstig op de rijkdom van de rijken. Je kunt omgekeerd deelite ook verwijten dat ze geen idee hebben van het leven van gewone mensen en alleen maar in geblindeerde busjes naar het Torentje komen om bij de politiek hun bevoorrechte positie veilig te stellen. Je kunt ze zelfs neerzetten als zielig, zoals Joris Luyendijk deed met de Londense City: gevangen in een enge, amorele en gestreste wereld waar velen in de berm vallen alleen maar tot hunopluchting. Toch is ook in gereformeerde kring een boekje verschenen dat zich tegen de rancune keerde en opkwam voor de bestaande orde.

In de kerk

In de kerk zitten maar weinig gele hesjes. De kip of het ei: zijn christenen niet opstandig of staat de kerk niet voor dat type mensen open?

De elite zit ook meestal niet in de kerk, maar we vereenzelvigen ons er wel makkelijker mee. Niet op wat voor ons altijd hetzendingsterrein was, maar hier thuis wel. Van het socialisme moesten we niets hebben, dat was revolutionair en daar waren wij anti.

Profeten

De Bijbel kiest geen kant. Die oefent ons in geduld en om niet het recht in eigen hand te nemen. Maar die komt wel op voor de slachtoffers van de rijken en machtigen. Die profeteert tegen hun machtsmisbruik en onrechtvaardig verkregen rijkdom, tegen hun machtswellust en hebzucht. Als je de profeten hoort lijkt het soms wel of ze zelf een geel hesje hebben aangetrokken.

In stilte

De Bijbel wijst ook ‘elite’-mensen wegen om te gaan. En er zijn vandaag gelovige rijken, die in stilte heel veel goed doen. Hun linkerhand weet niet wat de rechter doet, om niet door bedelaars en fondsenwervers teworden platgedrukt. Er zijn zelfs gelovige machtigen, al doen die het uiteraard iets minder in stilte.

Aan lager wal

Maar zij moeten zich niet als de elite beschouwen. Elite, ‘uitgekozen’ – hoezo? Door het lot? God heeft wat arm en onaanzienlijk is uitgekozen om wat rijk en machtig is te beschamen, schrijft Paulus. In de kerk mag je je met elkaar uitgekozen weten, maar laat dan de arme trots zijn en de rijke beseffen dat hij zijn rijkdom van de ene dag op de andere kwijt kan zijn (dat is Jakobus, die dat zegt). Er zijn elitemensen dakloos geworden.

Uiteindelijk was er één uitgekozen. En niemand is zo aan lager wal geraakt als Hij. Uitgekozen kun je zijn dank zij Hem.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.